16 augustus 2017

Zeeman Rutgerus van Dongen bleef in 1777 op zee

Rutgerus van Dongen was een zoon van Ruchus van Dongen uit Oosterhout en Anna Keer uit Arnhem, die in Rotterdam zijn getrouwd op 7-12-1749. Rutgerus werd op 16-8-1652 in Rotterdam R.K. gedoopt met daarbij als getuigen Digmus Ottiens en Petronella van Dongen. Zijn oudere broer Jacobus was op 18-12-1750 in Rotterdam gedoopt met als getuigen Jacob van Dongen en Elisabeta van Dongen. Rutgerus’ moeder, Anna Keer, werd begraven op 29-6-1774 in Rotterdam en liet 2 meerderjarige en 1 minderjarig kind na.

Soldaat Rutgerus van Dongen voer op 12-10-1767 vanaf het eiland Goeree uit op het schip “Pauw” voor de kamer van Delft. Er waren 190 zeelieden, 12 ambachtslieden en 78 soldaten aan boord. De kapitein was Gerrit Harmeyer. De “Pauw” was een nieuw schip, gebouwd op de V.O.C.-werf in Delfhaven met een lengte van 140 voet en een laadvermogen van 850 ton.
Het schip deed Kaap de Goede Hoop aan van 8 tot 22 maart 1768 en kwam op 8 juni aan in Batavia, waarna het doorvoer naar China. De Pauw vertrok weer vanuit China op 25-12-1768, deed de Kaap aan van 21 maart tot 3 april en kwam op het eiland Goeree aan op 16-7-1769.

Batavia is de oude naam voor Jakarta in Indonesië

Op 6-4-1775 scheepte Rutgerus van Dongen als matroos in op het schip “Jonge Hellingman” voor de kamer van Rotterdam. Dit schip met kapitein Pieter Verkerk had ook een laadvermogen van 850 ton en een lengte van 140 voet. Aan boord waren 131 zeelieden, 15 ambachtslieden en 102 soldaten. Het schip deed de kaap aan van 16 juli tot 6 augustus en kwam in Batavia aan op 17 oktober.
Na een verblijf van een jaar in Azië monsterde Rutgerus op 30-10-1777 in Batavia aan op een schip met de naam “Vrijheid” voor de kamer van Amsterdam. Het schip vervoerde enkele veroordeelde gevangenen, 6 soldaten, 3 werkmannen en 111 zeelieden. Tijdens de zeereis naar Kaap de Goede Hoop is Rutgerus overleden op 14-11-1777.

Rochus van Dongen, weduwnaar van Oosterhout, hertrouwde op 18-2-1776 in Rotterdam met Margareta Gieltjes, jongedochter uit Kleef (Kleve) in Duitsland. Rochus van Dongen is overleden op 10-11-1798 en begraven op de 13e in Rotterdam. Zijn weduwe, Margaretha Gieltjes, is overleden op 21-1-1808 en begraven op de 23e in Rotterdam.

Bronnen: rotterdam.digitalestamboom.nlV.O.C. opvarenden bij het nationaal archiefhuygens.knaw.

7 augustus 2017

Aren Nagtegaal uit Dirksland werd 90 jaar oud

Toen hij op 7-8-1927 in Melissant is overleden, was Aren Nagtegaal 90 jaar oud. Op dat moment was hij al 29 jaar weduwnaar van Elizabeth Bakker, die was overleden op 29-7-1898 in Dirksland. Zij waren getrouwd op 29-4-1863 in Dirksland. Daar hadden zij een aantal kinderen gekregen, waaronder een dochter Dina Nagtegaal (1865-1932), die in 1891 was getrouwd met Jan Stolk (1865-1956), die eveneens de leeftijd van 90 jaar zou bereiken. 

Aren's echtgenote, Elizabeth Bakker, was geboren op 20-4-1838 in Dirksland als dochter van Jan Bakker (1810-1851) en Annetje Noorman (1811-1853). Doordat haar beide ouders níet oud werden, werd zij op haar 14e al wees. 
Zelf was Aren Nagtegaal geboren op 11-11-1836 in Dirksland als zoon van Steven Nagtegaal (1805-1876) en diens eerste vrouw, Dingena Struik (1806-1841). Zijn moeder was overleden toen Aren net 5 jaar oud was. Zo'n anderhalf jaar later is zijn vader hertrouwd met Jannetje van der Herp (1821-1906). Bij zijn beide huwelijken erkende Steven Nagtegaal een voor het huwelijk geboren kind. 

Deze familie Nagtegaal, de voorouders van Aren, woonde ook in de 18e eeuw al in Dirksland. 

De Voorstraat in Dirksland, getekend door Rien Poortvliet.

3 augustus 2017

Robbert Jacobsz Valk in Dalem

De meeste ervaring heb ik met onderzoek in Zuid-Holland en Noord-Brabant, omdat daar de meeste van mijn voorouders vandaan komen. Wanneer ik maar ver genoeg terug ga, kom ik natuurlijk zo af en toe een voorouder tegen die van elders komt en dan denk ik al gauw "oei, moeilijk". Bij voorouders uit Dalem (tot 1986 gelegen in Gelderland) bleek onderzoek juist vrij simpel, omdat de doop en trouw gegevens bij zoekakten.nl bleken te zijn geïndexeerd.

Doopinschrijving in Arkel

Robbert Jacobsz Valk uit Spijk trouwde op 20-10-1680 in Dalem met Neeske Caspers Snoeck uit Dalem. Behalve hun al bekende kinderen vond ik nog een doop van Robbert Jacobse en Neeske, wonend in Dalum, op 13-7-1704 in Arkel. 

Robbert Valk hertrouwde op 9-11-1710 in Dalem met Lena Claessen Mol uit 's-Gravendeel.

Op 9-11-1710 in Dalem is Robbert hertrouwd met Lena Claessen Mol, een jongedochter uit 's-Gravendeel. Daarna is Robbert met zijn gezin naar 's-Gravendeel verhuisd. Daar overlijdt in 1714 nog een Teunis Valk, "quartiermeester op ’s lands in de Kille", met een zoon Willem, mogelijk een familielid van Robbert. Robbert had op 5-9-1700 in Dalem ook een zoon met de naam Theunis laten dopen. Robbert's tweede vrouw, Lena Mol, is echter kinderloos en als weduwe overleden. Voor het recht van begraven betaalde haar zus Arijaentje Klaesse de som van 3 gulden. 

31 juli 2017

Gerrit Louwen Brand (1703-1742) overleed aan de pokken

Meestal wordt er geen reden van overlijden vermeld bij een begraafinschrijving, maar soms gelukkig wèl. Zo heerste er in 1742 een pokkenepidemie, die een aan mij verwant gezin trof. 

Gerrit Louwen Brand was gedoopt op 18-11-1703 in Ottoland als zoon van Laurens Gerritsz Brand en Maria Cornelis van der Wal. Gerrit woonde in Gijbeland, toen hij op 18-3-1728 in Brandwijk trouwde met Neeltje Goosen Nieuwpoort. Zij is een dochter van mijn voorouder Goosen Jacobsz. van de Nieuwpoort (±1642-±1707). Neeltje's moeder, Adriana Ariens, was als weduwe in 1708 hertrouwd met Cornelis Ariensz Blokland en had kinderen uit haar beide huwelijk. 

Gerrit Brand en Neeltje Nieuwpoort lieten 2 dochters dopen in Brandwijk: Adriana op 4-12-1728 en Marijtje op 29-1-1730. Neeltje Nieuwpoort, in haar leven huisvrouw van Gerrit Louwen Brandt, is vervolgens op 12-4-1742 in Brandwijk begraven met het beste kleed. Drie maanden later, op 31-7-1742, werd Gerrit zelf begraven in het beste kleed. Daarbij wordt vermeld dat hij aan de pokken is gestorven. 

Gerrit Louwen Brand is aan de pokken gestorven in juli 1742

Het begraafboek van Brandwijk vermeldt een maand later dat een kind van Gerrit Louwen Brand aan de pokken is gestorven. Aangezien Gerrit's oudste dochter Adriana Brand (1728-1789) op 3-2-1760 in Brandwijk trouwde met Cornelis Dirkse Stolk (1737-1817), moet het de jongste dochter, Marijtje zijn geweest, die dan op 12-jarige leeftijd aan de pokken is overleden. 

Een kind van Gerrit Louwen Brand is in augustus 1742 ten gevolge van de pokken overleden..

Pokken kwamen vroeger epidemisch voor en maakten grote aantallen slachtoffers in zowel de middeleeuwen als daarna. Rond de 30% van de besmette personen overleed aan de pokken. De ziekte werd gekenmerkt door hoge koorts en grote aantallen blaasjes op de huid, vooral op de ledematen.  

16 juli 2017

Het buitenechtelijke kind van Antonia de Jong (1834-98)

Op 18-1-1857 rond 9 uur 's morgens in 's-Grevelduin-Capelle beviel de 22-jarige dienstmeid Antonia de Jong van een gelijknamige dochter met hulp van de Capelse verloskundige Ahasuerus de Rooij (1833-1907). De aangifte op de 20e werd gedaan door de verloskundige en ook Antonia's oom Johannes de Jong (1814-1869) was bij de aangifte aanwezig. 

Het kerkgebouw van
's-Grevelduin-Capelle
Antonia de Jong sr. was zelf geboren op 16-5-1834 in 's-Grevelduin-Capelle als tweede kind en oudste dochter van mijn voorouders Adriaan de Jong (1804-1857) en Maria Rosenbrand (1808-1882). Haar jongste broertje, de als peuter gestorven Willem, was in 1853 geboren, toen Antonia al 19 was. Met haar zuster Johanna (1835-1901) scheelde Antonia echter maar 9 maanden in leeftijd.

Volgens de gezinskaarten was Antonia vanaf mei 1854 als interne dienstmeid werkzaam geweest bij het gezin van rijksontvanger Emilius Christoffel Hendrik Phaff (1803-1879) en diens tweede vrouw Johanna Gerharda Dankaarts (1806-1877). Tot het gezin behoorden twee zoontjes uit Emilius' tweede huwelijk, geboren respectievelijk in 1850 en 1852, en uit Emilius' eerste huwelijk een dochter en ook nog een zoon genaamd Emilius Maurist Adrianus Willem Phaff (1873), die op 5-5-1839 in Oirschot was geboren. Verder was Adrianus van Wijk uit Dussen vanaf 1-5-1855 tot 2-12-1856 als secretaris in dienst bij het gezin. In die tussentijd is hij op 9-8-1856 in Almkerk getrouwd. Er waren in 1856 dus 3 mannen in huis die mogelijk de vader van Antonia jr. zouden kunnen zijn: Emilius Phaff sr. en jr. en Adrianus van Wijk. 

Acte van overlijden van Antonia de Jong, 3 maanden oud.

Antonia de Jong jr. werd slechts 3 maanden en 6 dagen oud. Haar overlijden op 24-4-1857 rond 19:00 uur werd op de 26e aangegeven door Antonia's ooms Gerrit de Jong (1809-1890), veldwachter, en Johannes de Jong (1814-1869), arbeider. Het krijgen van een buitenechtelijk kind was een schande en het was waarschijnlijk mede daarom dat Antonia een dag na het overlijden van haar dochtertje naar Amsterdam vertrok. Daar werkte zij als dienstbode aan de Prinsengracht 681 en de Heerengracht 227.

Ondertussen trouwden Antonia's jongere zusters Johanna en Maria (1841-1917) resp. in 1858 en 1864. Op 25-5-1866 in Vrijhoeve-Capelle was het Antonia die trouwde met Arnoldus van Laarhoven. Arnoldus was 4 jaar jonger dan Antonia, want hij was in Vrijhoeve-Capelle geboren op 28-8-1838 als zoon van Johannes van Laarhoven en Cornelia Hoefnagel.

14 juli 2017

Gerrit Jillisse Vervoorn werd 96 jaar oud

Landbouwer Gerrit Vervoorn werd geboren op de 20e en gedoopt op de 22e april 1770 in Brakel als één van de 12 kinderen van Jillis Vervoorn en Adriaantje van Tongerlo. Gerrit trouwde op 16-10-1794 in Zuilichem met Helena van Wijk (1771-1826). Zij kregen de volgende kinderen: Elisabeth (1796-1831), Neeltje, Adriaantje, Hendrik (1806-26) en Jielis (1809-45). Jielis trouwde op 27-3-1829 in Brakel met Neeltje Matthijsse Vervoorn (1807-79) en kreeg 6 kinderen, waarvan 2 dochters de volwassen leeftijd bereikten. 
Gerrit Vervoorn was 55 jaar oud, toen zijn vrouw overleed, en toen hij 75 jaar oud was, had hij inmiddels al zijn kinderen overleefd. Tot op hoge leeftijd maakte hij lange wandelingen. Hij is op 96-jarige leeftijd overleden op 16-7-1866 in Brakel. 

Nieuwe Rotterdamsche Courant, 23-7-1866
Sources: RegionaalArchiefRivierenLand.nlWieWasWie.nlDelpher.nl.

Read this post in English here: Gerrit Jilisse Vervoorn reached the age of 96.

12 juli 2017