Posts tonen met het label Wieldrecht. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Wieldrecht. Alle posts tonen

19 februari 2025

Vernoemingsreeks van de naam Teunis

Mijn vader heette Teunis Pieter Bos en woonde het grootste deel van zijn leven aan de Keizersdijk ten zuiden van het gehucht Cillaarshoek in de Hoekse Waard. Hij was vernoemd naar zijn opa, die  weer vernoemd was naar een jonggestorven oom. De verste voorouder met de naam Teunis in die lijn is Teunis Centen Eellant in 17e-eeuws 's-Gravendeel.

Teunis Centen Eellant
x
Leijntje Cornelisse Sleeuwijk
(±1645-1696)
|
Soetie Eellant
x 1692 Strijen
Arie Hermans Stooker
(1666-1726)
|
Teunis Stooker
(±1710-1768)
x
Ariaantje Pauls Hartogh
|
Soetje Stooker
(±1753-1808)
x 1781 Wieldrecht
Cornelis van der Giessen
(±1755-1809)
|
Barbara van der Giessen
(±1787-1857)
x
Cent Leenderts Bos
|
          -------------------------------
Cornelis Bos
(1813-1888)
x 1842 Maasdam
Kommertje Hoek
  Teunis Bos
(1821-1844)
|
Teunis Bos
(1853-1923)
x 1880 Strijen
Maaike van Driel
|
Hendrik ("Henk") Bos
(1901-1985)
x 1927 Dubbeldam
Jannigje Klootwijk
|
Teunis Pieter ("Teun") Bos
(1929-2021)

14 januari 2025

Zijn moeder en vrouw heten hetzelfde: Adriana Brand

Mijn eerste doopnaam is Jannigje, waarmee ik ben vernoemd naar mijn grootmoeder Jannigje Klootwijk (1906-1965). Zij is een dochter van Pieter Klootwijk en zijn vrouw Adriana Brand, die trouwden in Dubbeldam op 5 juni 1902. Zij kregen samen 10 kinderen.

Pieter Klootwijk & Adriana Brand

Deze Adriana Brand de jongere - ook Adriaantje genoemd - is geboren op 28 mei 1880 in Dubbeldam en overleden in september 1965. Haar ouders zijn Genis Brand (1857-1930) en Jannigje van Houweling (1857-1936), die neef en nicht waren via hun resp. moeders, de zussen Adriana Aaldijk (1832-1874) en Maria Aaldijk (1821-1898).
Genis Brand behoort tot een Dubbeldamse familie Brand, die afstamt van Willem Dirksz. Brand uit Bleskengraaf die in 1690 trouwde met Barber Hendriks van Bree uit Dubbeldam. Verdere voorouders van Willem heb ik niet kunnen vinden.

Adriaantje's man, Pieter Klootwijk, is geboren op 18 september 1875 in Dubbeldam en overleden op 12 februari 1964 in Dordrecht. Zijn ouders zijn Samuel Klootwijk (1835-1912) en Adriana Brand, die trouwden in Dubbeldam op 24 mei 1866. Zij kregen 8 kinderen, waarvan er slechts 2 de volwassen leeftijd zouden bereiken.

Deze Adriana Brand de oudere is geboren op 22 mei 1845 in Wieldrecht en overleden op 6 februari 1880 in Dubbeldam. Haar ouders zijn Pieter Brand (1814-1865) en diens eerste vrouw Lena Leendeerts Stam (1819-1850). Adriana was 6 jaar oud, toen haar vader hertrouwde met Neeltje Dorst (1827-1890).
Pieter Brand behoort tot een Wieldrechtse familie Brand, die afstamt van molenaar Jacob Jillisse Brand (1743-1796), die werd geboren in Neder-Hardinxveld en later verhuisde naar Wieldrecht. Zijn vader, Jillis Jacobsen Brand, werd gedoopt op 1 december 1697 in Bleskensgraaf als zoon van Jacob Ariensen Brand, die is begraven op 7 september 1727 in Molenaarsgraaf op de zuijt zij in het eerste vak [..] tussen de eerste en tweede pilaar en legt 4 voet uijt de muur.

Nieuwsblad gewijd aan de belangen van de Hoeksche Waard en IJselmonde, 10-7-1912

Voor Pieter Klootwijk geldt dus dat zowel zijn vrouw als zijn moeder Adriana Brand heetten. Voor zijn vader Samuel Klootwijk geldt dan dat zowel zijn vrouw als één van zijn schoondochters Adriana Brand heetten.

Bronnen: RegionaalArchiefDordrecht.nl, WieWasWie.nl (en voorganger GenLias), NationaalArchief.nl, District Klappers van Zuid-Holland.

28 september 2023

3 mannen voor Lena Pieters de Geus (1789-1869) in Strijen

Deze blog post gaat over Lena Pieters de Geus uit Strijen, die drie maal trouwde en drie buitenechtelijke kinderen kreeg plus nog een flink aantal kinderen uit haar tweede huwelijk.

De eerste man van Lena de Geus heette Dirk Vermeer. Dirk was op 26-jarige leeftijd getrouwd op 15-5-1791 in Klaaswaal met de 36-jarige Adriana Legerstee. Zij is gedoopt op 26-6-1768 in Klaaswaal. Adriana was eerder, op 15-5-1791 in Klaaswaal, getrouwd met Pieter Claasz Schelling. Hij werd geboren op 4-3-1768 en gedoopt op de 6e in Westmaas. Zijn ouders zijn Maria Pieters van Sint Maartensdijk (1741-1805) en Claas Pietersz Schelling. Pieter Schelling en Adriana Legerstee kregen samen 3 kinderen: Neeltje, Claas en Marija Schelling, die op 1-3-1795 in Strijen werd gedoopt.
Dirk Vermeer is geboren op 3-2-1778 en gedoopt op de 8e in Westmaas. Zijn ouders zijn Antje Jans in 't Veld (1757-1807) en Johannes Dirksz Vermeer. Antje was als weduwe hertrouwd met Andries den Broeder (1756-1832).

Ondertrouwinschrijving van Dirk Jacobsz Vermeer en Leena de Geus in 1808 in Strijen.

Na het overlijden van de 10-jaar-oudere Adriana Legerstee, is Dirk Vermeer op 30-jarige leeftijd op 12-8-1804 in Strijen hertrouwd met Lena Pieters de Geus. Zij is gedoopt op 13-12-1789 in Strijen als dochter van Pieter de Geus (1750-1805) en Willempje Jacobs Herwijer*. Het huwelijk van Lena de Geus met Dirk Vermeer heeft net geen 4 maanden geduurd.
Lena is reeds op 12-4-1809 in Strijen hertrouwd met Aart van de Nadort. Aart is waarschijnlijk rond 1784 in Wieldrecht geboren als zoon van Arij Aarts van de Nadort en Heiltje Cornelisse Molendijk. Aart was eerder op 13-3-1808 in Strijen getrouwd met Hilligje Westdijk, die binnen een jaar is overleden. Met Aart kreeg Lena diverse kinderen, waaronder een zoon Adrianus van de Nadort (1816-1884). Aart van de Nadort is overleden op 12-8-1825 in Wieldrecht.

10 november 2021

Grutter Jakob Barendregt (1810-81) in 's-Gravendeel

Jakob Barendregt (1810-81) was grutmolenaar in 's-Gravendeel. Hij zou 3 maal trouwen en in totaal 20 kinderen krijgen. Dit is zijn biografie. 

Jakob Barendregt werd geboren op 17-6-1810 op 's-Gravendeel als zoon van Cornelis Pieters Barendregt (±1765-1846) en zijn vrouw Neeltje Hendriks Bouwman (±1774-1830). Jakob had i.e.g. oudere broers Pieter en Hendrik en zussen Adriaantje en Pietertje.

Jakob's broer Pieter Barendregt (1804-1892) trouwde op 21-5-1828 in Wieldrecht met Elizabeth van Ballegooijen (1806-1865). Zij was een dochter van Cornelis van Ballegooijen uit Aalst en Elizabeth Arijs Valk uit Dordrecht, die op 19-4-1799 in Wieldrecht waren getrouwd. Elizabeth had een jongste zus Ida van Ballegooijen.
Ida van Ballegooijen was geboren op 4-10-1814 in Dubbeldam. Zij trouwde op 7-2-1839 in Wieldrecht met haar zwager Jakob Barendregt. Zij zouden samen 6 kinderen krijgen, waarvan alleen Cornelis (1841-1892) en Willem (1844-1910) Barendregt de volwassen leeftijd zouden bereiken. Ida van Ballegooijen is op 31-jarige leeftijd overleden in het kraambed op 21-7-1846 in 's-Gravendeel. Zij was daar 5 dagen eerder bevallen van een dochtertje Neeltje Ida, dat slechts 19 dagen oud zou worden.
In 1846 was Jakob Barendregt nog kastelein van beroep, toen hij aangifte deed van het overlijden van zijn vader. Zijn moeder was reeds in 1830 overleden en ook zijn beide zussen waren in de tussentijd overleden. Zijn broer Hendrik was in 1829 getrouwd met Neeltje Visser.

Jakob Barendregt is hertrouwd op 6-5-1847 in Strijen met Aletta Hendrika Hooghwerff. Zij was geboren in Strijen op 24-8-1816 als dochter van kastelein Bastiaan Hooghwerff en zijn vrouw Maaike Koomans. In 1848 beviel Aletta Hendrika van een dode tweeling, een jongen en een meisje, en ook het jaar daarop was sprake van een doodgeboren dochter. Daarna volgden Neeltje (1850-67), Bastiaan (1851-77) en Pieter (1853-1908), die met 54 jaar de oudste werd van de kinderen uit dit huwelijk. Aletta Hendrika is overleden op 5-1-1854 rond 18:00 in 's-Gravendeel. Van haar overlijden werd aangifte gedaan door haar echtgenoot, grutter Jakob Barendregt, samen met de doodgraver.

Opregte Haarlemsche Courant, 4-3-1862

15 mei 2017

Adriana Griekspoor's buitenechtelijke kind Bastiaantje (1795-1827)

Bij het dopen van een buitenechtelijk kind van een moeder met een veel voorkomende voornaam is het vaak moeilijk na te gaan wie nou precies de moeder was. Adriana Griekspoor, weduwe van Aart Nugteren, echter, komt op dezelfde - slecht leesbare - gezinskaart voor als Bastiaantje Griekspoor en o.a. Coenraad Kooimans, Anna Catharina Kooimans en Pieter Eldert Kooimans. De genoemde personen zijn haar buitenechtelijke dochter, schoonzoon en twee van haar kleinkinderen.

Adriana Griekspoor werd op 5-5-1760 geboren in Lage Zwaluwe en op de 11e gedoopt als dochter van mijn voorouders Johannes Griekspoor (1733-1802) en Alijda Janze van Drunen (1731-1787). Getuige bij haar doop was haar grootmoeder van vader's zijde, Adriana Nelemans (1712-1784).
Adriana had een jongere zus Saartje Griekspoor (1765-1845), die in 1791 trouwde met Jacob van Ham, geboren in 's-Gravendeel en wonend in Wieldrecht; van hun dochter Alida stam ik af. De 5-jaar-oudere Adriana was toen nog steeds vrijgezel.

Inschrijving van de doop van Adriana's dochter Bastiaantje in het doopboek van Zwaluwe.

Op 19-9-1795 in Hooge en Lage Zwaluwe beviel de 35-jarige Adriana Griekspoor van een dochter Bastiaantje. Bij de doop op 25 oktober door dominee Rijsoord van Klundert werd als vader Bastiaan Vogel vermeld. Bastiaan Vogel was hoogstwaarschijnlijk geboren op 27-1-1771 en op 3-2-1771 gedoopt in Zwaluwe en in dat geval dus bijna 11 jaar jonger dan de moeder van zijn kind.
Bastiaan Vogel is echter nooit met Adriana Griekspoor getrouwd. Vanaf mei 1800 liet hij samen met Clara Willems van Drimmelen kinderen dopen in Zwaluwe, dus zal hij rond 1798-1799 met Clara zijn getrouwd. Op 19-5-1846 in Zwaluwe is Bastiaan Vogel overleden.

12 februari 2017

2x Jacob Cleijsz de Jong in 18e-eeuws Wieldrecht

In de 2e helft van de 18e eeuw komen in Wieldrecht twee mannen voor die Jacob heten en tevens een zoon zijn van een Cleijs de Jong. 

Jacob Cleijsz. de Jong sr. is op 12-7-1711 in Dubbeldam gedoopt als zoon van mijn voorouders Cleijs Jacobs de Jong (†1738) en Leijsbeth Claesse Vermeulen (1686-1758). Deze Jacob ging op 3-5-1737 in Wieldrecht in ondertrouw met Lijsbeth van Ham uit 's-Gravendeel en had tenminste 8 kinderen: Cleijs, Arie, Soetje, Leijsje, Lena, Adriaantje en Teuntje. 

Jacob Cleijsz. de Jong jr. is op 24-2-1782 in Strijen gedoopt als zoon van Cleijs Jacobs de Jong (±1745-1783) en zijn vrouw Soetje Teunisse Stooker (±1753-1799), die ook een voorouder van mij is. Deze Jacob Cleijsz. de Jong jr. is een kleinzoon van bovengenoemde Jacob Cleijsz. de Jong sr. 

In de gaarder van Wieldrecht wordt 2 maal een overlijden aangegeven van een Jacob Cleijsz. de Jong: 
  1. Op den 9e april 1788 in Wieldrecht "geeft Hendrik Stam aan het Lijk van Jacob Cleijsz. de Jong in de vierde classe" dus ontfangen ƒ3,-.
  2. Op den 2e Nov. 1789 in Wieldrecht "geeft Arij de Jong het lijk van zijn vader genaamt Jacob de Jong in de derde classe" dus ontf. ƒ6,-. Op 5-11-1789 werd Jacob Klijsze de Jong, die was overleden in Wieldrecht, begraven in 's-Gravendeel.
Aangezien Arij de Jong aangifte deed na het overlijden van zijn vader Jacob de Jong en Jacob Cleijsz. de Jong jr. pas in 1782 is geboren, is het dus Jacob Cleijsz. de Jong sr. die in 1789 is overleden, 78 jaar oud. Dan is Jacob Cleijsz. de Jong jr. dus reeds in 1788 overleden, slechts 6 jaar oud. 

Doopinschrijving van Soetje Teunisse Stooker van 20-1-1754 in Strijen.

2 juli 2015

Grietje en Arie Valk uit De Mijl werden onder curatele gesteld

Arie Robbertsz Valk (1759-1834) en Pietje Jacobs de Bruijn (1764-1841) trouwden op 3-6-1787 in Dubbeldam en lieten aldaar 9 kinderen dopen in de periode 1788-1808. Arie en Pietje waren neef en nicht: Arie's vader, Robert Ariensen Valk (1723-1801), en Pietje's moeder, Hendriksje Arise Valk, waren broer en zus, beiden kinderen van mijn voorouder Arie Robbertsz Valk (1692-1762) sr.

Dit huwelijk tussen neef en nicht was kennelijk niet goed voor de genen, want hun dochter Grietje, gedoopt op 27-10-1793 in Dubbeldam, en hun zoon Arie, gedoopt op 25-10-1801 en geboren op de 16e, worden als doofstom omschreven. Van hun broers en zusters overleed Jacob op 20-jarige leeftijd en trouwden Johanna, Hendriksje, Adrianus en Cornelis in de periode 1812-1832. Ondertussen verhuisden Grietje en Arie met hun ouders naar het nabij gelegend De Mijl.

Nederlandsche Staatscourant, 5-7-1842

Pietje Jacobs de Bruijn werd in 1834 weduwe en overleed zelf op 31-8-1841 in De Mijl. Op 2-7-1842 werden haar doofstomme kinderen Grietje en Arie onder curatele gesteld wegens "onnoozelheid". Hun broer Gerrit Valk (1805-1869) werd tot hun curator aangesteld. Bij het waterschap van de polder Wieldrecht heeft Carla van der Waal nog een uitgifte in erfpacht gevonden van een perceel land aan Arij en Grietje Valk, beiden doofstom, in tegenwoordigheid van hun curator Gerrit Valk.

Arie Valk overleed op 21-1-1869 in Dubbeldam. Gerrit volgde op 19 december. Grietje is waarschijnlijk overleden op 25-9-1859 in Dubbeldam, 66 jaar oud.

30 augustus 2013

Het bewogen leven van Soetje Teunisse Stooker (†1799)

Mijn oudgrootmoeder Soetje Teunisse Stooker uit Strijen is 3 maal getrouwd en had kinderen uit alle 3 haar huwelijken. Dit is haar verhaal. 

Soetje Stooker is samen met haar tweelingzuster Annegie gedoopt op 20-1-1754 in Strijen. Annegie is jong overleden, want in 1757 werd opnieuw een zusje met die naam gedoopt. Zij waren dochters van Teunis Ariens Stooker (±1708-68) en Arjaantie Pauwelse Hartogh (±1712-93). Soetje is vernoemd naar haar grootmoeder van vader's zijde, Soetie Teunisse Eellant, echtgenote van Arie Hermens Stooker. 
  
De doopinschrijving van de tweeling Soetie en Annegie Stoker van 20-1-1754.

Op 20-4-1781 "heeft zig aangeegeeven om te trouwen, Soetje Teunise Stooker, j.d., gebooren en woonende te Strijen, en Clijs Jacobze de Jong, j.m., geboortig en woonende te Wieldrecht". Cleijs de Jong was rond 1745 in Wieldrecht geboren als zoon van Jacob Clijse de Jong (1711-89) en Lijsbeth van Ham (±1710-77). Soetje en Cleijs lieten op 24-2-1782 in Strijen een zoon Jacob dopen. Reeds "den 12 September 1783 geevt Klaas de Jong aan ’t lijk van Klijs Jacobsz de Jong, bij acte pro deo" in Wieldrecht. Ook Cleijs' zoontje leefde niet lang, want op 5-11-1789 werd Jacob Klijsze de Jong, overleden in Wieldrecht, begraven in 's-Gravendeel. Zijn gelijknamige grootvader was een jaar eerder in Wieldrecht overleden. 

Op 21-5-1784 in Strijen "heeft sig aangegeven om te trouwen: Soetje Teunisse Stooker, weduwe van Clijs de Jongh, geboortig en woonende alhier, met Bastiaan [sic] van der Giessen, j.m., geboortig en wonende te 's-Gravendeel". Soetje liet in Strijen op 17-7-1785 een zoon Hendrik dopen, waarvan de vader Hendrik van der Giessen is. Getuige bij de doop waren Soetje's broer Arie Stooker (1738-1820) en haar moeder Arjaantie Hartogh. Reeds op de 30e juli "brengt aan Arij Stooker 't lijk van 't kind van Soetje Stooker, weduwe van Hendrik van der Giessen, genaamd Hendrik", pro deo. Vanwege het veel voorkomen van de achternaam Van der Giessen en het ontbreken van de doopboeken van 's-Gravendeel, heb ik geen idee wie de ouders van Soetje's tweede echtgenoot zijn. 
   
De doopinschrijving van het enige kind uit Zoetje's 2e huwelijk

Op 24-11-1786 in Strijen is Soetje hertrouwd met Cornelis Cornelisz van der Giessen met wie zij in 's-Gravendeel ging wonen. Cornelis is rond 1765 geboren in de Sint Anthoniepolder. Aangezien Cornelis en Soetje in 1787 in 's-Gravendeel een dochter Barbara kregen, zal Cornelis een zoon zijn geweest van Cornelis van der Giessen en Barber van Arkel (±1725-71). Barbara is dan naar haar overleden grootmoeder vernoemd. 
Op 17-8-1792 in 's-Gravendeel kregen Cornelis en Soetje een dochter Teuntje, die vernoemd zal zijn naar Soetje's vader. Hun zoon Cornelis werd geboren op 10-9-1795 en op de 13e gedoopt in Strijen. Waarschijnlijk is hij op 24-3-1796 pro deo begraven in 's-Gravendeel. Cornelis, Soetje en hun dochters verhuisden regelmatig tussen 's-Gravendeel en de Sint Anthoniepolder heen en weer. 

Het overlijden van Soetje Teunisse Stooker werd aangegeven op 27-12-1799 in 's-Gravendeel. Haar derde echtgenoot, Cornelis van der Giessen, overleed op 26-3-1809 in Cillaarshoek. Hun dochters Barbara en Teuntje hebben beiden de volwassen leeftijd bereikt en zijn getrouwd. Teuntje trouwde op 36-jarige leeftijd met Arij van der Stel (1787-1868), die weduwnaar was van Bastiaantje Wouters van der Giessen (1781-1827) uit 's-Gravendeel. Teuntje's enige zwangerschap eindigde met een doodgeboorte. Haar zuster Barbara van der Giessen is een voorouder van mij. 

30 december 2012

Pleuntje van Brakel's buitenechtelijke kleinkinderen

Op 6-10-1775 gaf Pleuntje van Brakel in Wieldrecht aan dat zij in ’s-Gravendeel pro deo wilde gaan trouwen met Hendrik Gerritsz de Ruijter (±1748-1811). Hij was een zoon van mijn voorouders Gerrit Hendrixs de Ruijter (±1719-1800) en Lijsje Pouwlis Geervliet (±1718-1796). Pleuntje werd op 21-9-1755 in Dordrecht gedoopt als dochter van Gerrit Gijsbrechts van Brakel en Adriana Verkuijlen. Pleuntje was vernoemd naar haar grootmoeder Pleuntje Gerrits Paauw (†1772). 
Hendrik de Ruijter en Pleuntje van Brakel, zijn vrouw, verkregen op 20-12-1776 attestatie van ’s-Gravendeel naar Strijen. Daar werd op 16-3-1777 hun dochter Adriaantje geboren. Hun oudste dochter Elisabeth was op 18-2-1776 in Dordrecht gedoopt. In Strijen zouden vervolgens nog 14 kinderen volgen. De jongste, Teuntje, werd op 1-10-1795 in Strijen geboren. Twee jaar later woonde het gezin in de polder Nieuw-Bonaventura nabij de Mookhoek. 
Op 20-5-1800 verkregen Hendrik en Pleuntje attestatie om terug te keren naar ’s-Gravendeel met hun nog in leven zijnde kinderen Adriana, Gerrit, Gijsbert, Bastiaan, Adriaan, Lijntje, Paulus, Jacob, Anna, Plonia en Teuntje. Dochter Elisabeth was toen inmiddels getrouwd, maar verhuisde rond die tijd ook naar 's-Gravendeel. 
 
Hendrik de Ruijter overleed in augustus 1803. Pleuntje bleef als weduwe achter met de bovengenoemde 11 kinderen, waarvan de oudste, Adriaantje, toen 26 was en de jongste, Teuntje, 8 jaar oud. Op 9-4-1808 in 's-Gravendeel was de weduwe van Hendrik de Ruijter pachter van land van Maria Adriana Gevaerts. Zo probeerde Pleuntje in hun onderhoud te voorzien. Haar zonen Gerrit en Bastiaan en haar dochter Lijntje trouwden rond 1810 en alles leek goed te gaan. 

Enkele jaren later ging het echter helemaal mis met Pleuntje’s gezin. Haar jongste dochter Teuntje (1795-1875) bracht toen schande over de familie door op 17-jarige leeftijd op 15-4-1813 te bevallen van een zoontje Gerrit, waarvan haar oudste broer Gerrit aangifte deed in ’s-Gravendeel. Daarmee was het hek van de dam. Op 5-10-1814 beviel de 21-jarige Johanna, ook “Anna” en “Antje” genoemd, van een buitenechtelijke zoon Andries, die binnen 3 maanden overleed. Op 29-7-1815 trouwde zij in Sliedrecht met Arij Pieters Bakker (1791-1855) en kreeg met hem nog 10 kinderen. Haar eer was daarmee enigszins gered. 

14 december 2012

Overstromingen en herbedijkingen in Zuid-Holland

In de middeleeuwen werd Zuid-Holland vaak geteisterd door overstromingen, zoals op 14 december 1287 en 5 februari 1288, toen de bedijkte Groote Waard deels onder liep. In 1357 werd door Hughe Duykinc begonnen met de bedijking van de St. Antoniepolder, ook "Heer Huijgenland" genoemd. Hoewel de Groote of Zuid-Hollandse Waard door een ringdijk was omsloten, vonden er in 1404, 1411 en 1413 toch overstromingen plaats door een combinatie van een stormvloed en hoog rivierwater.

Het begin van de Hoeksche Waard

In de nacht van 17 op 18 november 1421 vonden opnieuw diverse dijkdoorbraken en overstromingen plaats in Zuid-Holland en Noord-Brabant, die bekend werden als "de Sint-Elisabethsvloed". De Groote Waard en de Heerlijkheid Strijen werden overstroomd. Door hoog water in de rivieren in december brak ook de Merwededijk bij Werkendam. In 1422 volgde een nieuwe dijkdoorbraak.
Mede door de burgeroorlog tussen de gravin van Holland, Jacoba van Beieren, en haar oom en neef, werden de dijken níet meer hersteld. Plaatsen als Broeck, Weede, Poelwijck, Leijderambacht, Wieldrecht en Dubbelmonde verdwenen voorgoed onder water. De Biesbosch en het Hollands Diep ontstonden, waardoor de latere Hoekse Waard los kwam te liggen van Brabant, terwijl de binnenstad van Dordrecht een eiland was geworden, omgeven door water.

Pas begin 1436 kwam Jacob van Gaasbeek, heer van Strijen, met een aantal welgestelde ingezetenen van Dordrecht, Strijen, Geervliet en Poortugaal overeen het Oudeland van Strijen weer te bedijken. De nieuwe dijken werden Doolaerdsdijk (thans Boompjesstraat-Weelssedijk) en Westdijk (thans Oude dijk) genoemd. Reeds in 1440 ontstond er een geschil tussen Jacob van Gaasbeek als heer van Strijen en de andere bedijkers en “goede luijden” over de hem toekomende “raepthienden”, die zij moesten betalen over raapzaad.
De noordwestelijke zeedijk bij Houcke (Hoeksedijk, Maasdamsedijk, Schouteneinde en Schorredijk) had weinig schade opgelopen bij de overstromingen. Daarom volgde in 1439 de inpoldering met winterdijken van het Oudeland van Maasdam en Puttershoek en van Mijnsheerenland van Moerkerken. Waar de dijk eerste een scherpe afbuiging naar het oosten had gemaakt, maakt die sindsdien een scherpe afbuiging naar het westen, zodat de naam “Hoecke” toepasselijk bleef.

27 november 2012

Jacobus van der Koog en molen "De Goudvink"

Nadat paltrokzaagmolen "De Goudvink" in 1671 was gebouwd aan de Lijnbaan in Dordrecht, veranderde die verschillende keren van eigenaar. In 1758 kocht Jacobus van der Koogh (1710-93) de hele molen, het molenaarshuis, de loodsen, het balkgat en de gereedschappen voor ƒ1650,-. 

De "Blauwe Molen" (links) en "De Goudvink" (rechts) omstreeks 1869.

Jacobus was de oudste zoon van het molenaarsechtpaar Willem van der Koogh (1689-1762) en Jacomina van Duijnen (±1689-1758). Jacobus van der Koogh, j.m. van Dordregt, wonend op de Noordendijk, bij mondelingh consent van Willem van der Koogh, zijn vader, was op 13-12-1733 in Dordrecht getrouwd met Margrita Kleijn (1707-93), j.d. van Dordregt, wonend bij de Beurs, geassisteerd met Marijke van Immerseel, haer moeder, eerst weduwe van Hendrik Kleijn en nu huijsvrouw van Mattijs Struijkmans. Jacobus en Margrita kregen 8 kinderen. 

Op 16-2-1740 verkochten Jacobus van der Koog, zaagmolenaar, en Grietje Klijn, een object in de omgeving van de beurs aan de Wijnstraat aan Ariaan Meulemans, kleermaker, voor ƒ1460. Het betrof een object van de erflaters Maria van Immerseel en Matthijs Struijckmans, beiden overleden. Jacobus van der Koogh bezat tevens diverse huizen aan en in de omgeving van de Noordendijk. 

Jacobus' oudste zoon, Willem van der Koogh (1734-1809), erfde paltrokzaagmolen "De Goudvink". Willem van der Koogh, j.m., geboren te Dordrecht, wonend op den Noordendijk, met schriftelijk consent van sijn vader, Jacobus van der Koogh, trouwde op 10-6-1781 in Dordrecht met Sijgje Brant, j.d., geboren te Giessendam, wonend op den Hallingendijk. Sijgje's broer Jacob Jillisse Brand (1743-96) was molenaar op een molen in de polder Wieldrecht. 

Willem van der Koogh stelde "De Goudvink" verschillende keren als onderpand bij een lening tussen 1798-1801. Uiteindelijk verkocht Willem de molen in 1804 om zijn schuld af te lossen. 
In de nacht van 29 op 30 november 1872 ontstond brand in de kap van "De Goudvink". De molen brandde geheel af en werd niet meer opgebouwd. 

Bron: J. Zondervan-Van Heck: "Molens en de familie Van der Koogh te Dordrecht" in Gens Nostra, Jaargang 62, Nummer 10, Oktober 2007, Molens en Genealogie.